Και τώρα τι θα γενούμε χωρίς βαρβάρους……….

 

 

“Οι ΗΠΑ προκειμένου να αντιμετωπίσουν την διογκούμενη κρίση χρέους, θα αποσύρουν την στρατιωτική και ναυτική παρουσία τους από πολλά σημεία της υδρογείου, μεταξύ άλλων και της Ευρώπης”. Μιχάλης Ιγνατίου Δημοσιογράφος.

 

Αυτή ήταν η ανταπόκριση του, απεσταλμένου στον Λευκό Οίκο δημοσιογράφου του ΣΚΑΪ tv, Μιχάλη Ιγνατίου την 20η Ιανουαρίου 2025, την ημέρα ορκωμοσίας του 47ου  προέδρου των ΗΠΑ Donald Trump, με την οποία μάθαινα ότι και το τελευταίο χαρακτηριστικό που μου θύμιζε την πόλη μου, θα αποτελεί σε λίγο  παρελθόν.

Ο κόσμος λοιπόν που μεγάλωσα και ξέρω, σε λίγο δεν θα υπάρχει.

Η ιδιαίτερη πατρίδα μου μια λιμανίσια πόλη, ζούσε στους δικούς της θαλασσινούς κύκλους,  ουζάκια με θαλασσινούς μεζέδες σε παραθαλάσσιες ψαροταβέρνες, ταξίδια σε νησιά με όμορφες παραλίες, άγριες θάλασσες με φονικά ναυάγια, πλημμύρες και δυνατά μελτέμια,  

Αυτά μέχρι τη Τετάρτη 10 Απριλίου του 1946 που θα ήταν η ημέρα που η ζωή και η μορφή της ιδιαίτερης πατρίδας μου, της πόλης που ζούσα, θα άλλαζε εκ θεμελίων.

 

 

 

 Για πρώτη φορά εκείνη την ημέρα θα ναυλοχούσαν στο Φάληρο τα  σιδερένια τέρατα του 6ου Αμερικάνικου στόλου με επικεφαλής το Θωρηκτό "Missouri" και στο εξής, για οκτώ ημέρες κάθε μήνα, ο Πειραιάς θα έπρεπε να φιλοξενεί και να υποδέχεται τους 5.000 ναύτες του.

Ήταν μια πρωτόγνωρη κατάσταση, ήταν η απαρχή της “Οικονομίας του  στόλου”.

Κάθε επίσκεψη αμερικανικού αεροπλανοφόρου στον Φαληρικό όρμο  ήταν και μια τόνωση της τοπικής οικονομίας, ήταν η εποχή που θα άνθιζε η Τρούμπα, η οικονομία της οποίας ήταν συνυφασμένη με την προσφορά ερωτικών υπηρεσιών και που από τον Απρίλιο του 1946, οι καλύτεροι πελάτες της θα ήταν οι ναύτες του Έκτου Αμερικανικού Στόλου, βέβαια όσα με αφελή αθωότητά μας έδειξε από τότε και με επαναλήψεις μας δείχνει και σήμερα ο Ελληνικός κινηματογράφος, για την τότε ζωή στη Τρούμπα, είναι γλυκανάλατα, ψεύτικα και εκτός πραγματικότητας.

Η περιοχή της Τρούμπας βρίσκεται μεταξύ των ναών του Αγίου Σπυρίδωνα και του Αγίου Νικολάου, είναι πίσω από την προβλήτα των κρουαζιερόπλοιων ενώ μεσολαβεί από την παραλία και ο δρόμος των λαθρεμπόρων, το γιαχνί σοκάκι όπως έλεγε η πιάτσα την οδό Αγίου Σπυρίδωνος..

Η καρδιά της περιοχής ήταν η οδός Νοταρά, όπου λειτουργούσαν οι οίκοι ανοχής και η οδός Φίλωνος ο δρόμος των μπαρ, των καμπαρέ και του μοναδικού λαϊκού κινηματογράφου του Πειραιά, “Ηλύσια” που λειτουργούσε από το πρωί μέχρι τα μεσάνυχτα, προβάλλοντας   μια κωμωδία,  ένα αστυνομικό και ένα καουμπόικο έργο, όλα Αμερικάνικα.

Η Τρούμπα διαμορφώθηκε σε κακόφημη περιοχή στη διάρκεια της Κατοχής, όταν έγινε ο αγαπημένος τόπος των Γερμανών αξιωματικών του στρατού κατοχής που υπηρετούσαν στην Αθήνα, η Τρούμπα διατήρησε από τότε, το όνομα, αλλά την χάρη την πήρε το 1946 με τον  ερχομό του στόλου και την διατήρησε μέχρι και των πρώτων χρόνων της χούντας το 1969, όταν ο δήμαρχος Αρ. Σκυλίτσης καθάρισε την πόλη από τα πορνεία, με μια πράξη που στην πιάτσα αποκλήθηκε “Βίαιος Εξευγενισμός”. Σχετικό με αυτό, τον Ιανουάριο του 1969, ο τότε πρόεδρος των παλαιοπωλών Γ. Τσουκαλάς μου ζήτησε, (επειδή ήμουν ο μόνος στο περιβάλλον του που μπορούσε να κρατά σημειώσεις) να παρίσταμαι στην συνάντηση που θα είχε με τον Δήμαρχο Αριστείδη Σκυλίτση τον νεότερο.

Ο Δήμαρχος έφτασε στα παλιατζίδικα της πλατείας Ιπποδαμείας, με την  ροζ-φούξια Rolls Royce του, συνοδευόμενος από τον ιδιαίτερο του κ. Θρόνο, ο οποίος μας ανακοίνωσε ότι με βάση το πρόγραμμα του Δήμου “Πρόοδος και Εξευγενισμός” καταργούνται στον Πειραιά οι οίκοι ανοχής, η δημοτική ψαραγορά στο λιμάνι, τα οπωροπωλεία και τα παλαιοπωλεία στην πλατεία Ιπποδαμείας. Έτσι απλά έκλεισαν στον Πειραιά, την επομένη ημέρα των Φώτων του 1969, οι οίκοι ανοχής, και ξηλώθηκαν η δημοτική ψαραγορά και τα παλαιοπωλεία της πλατείας Ιπποδαμείας.

Στην Τρούμπα και μέχρι το 1969, εργάζονταν περί τις 500 μόνιμες γυναίκες. Όταν όμως ερχόταν στο Φάληρο αμερικανικό αεροπλανοφόρο, ο πληθυσμός όσων εργάζονταν στις υπηρεσίες του … έρωτα τετραπλασιαζόταν.

 

Αρκετές ημέρες πριν φτάσει ο στόλος, η πιάτσα ήξερε πόσα καράβια έρχονται, πόσο πλήρωμα έχουν και, το κυριότερο,  πότε γίνεται η μισθοδοσία.

Όσοι έζησαν εκείνα τα χρόνια στον Πειραιά, θυμούνται τους μπράβους ή τους “Πιλότους των μπαρ”, όπως τους αποκαλούσε η πιάτσα, που σκοπός τους ήταν να προσεγγίσουν τους ναύτες την ώρα της αποβίβασης τους στο Πασαλιμάνι και να τους φέρουν στην Τρούμπα. Στόχος τους δεν ήταν μόνο να τους φέρουν στο μπαρ και να πάρουν την προμήθεια τους, αλλά και να μην ξεφύγει ούτε ένας ναύτης για την πόλη των … επαρχιωτών, την Αθήνα.

Οι Αμερικανοί ναύτες για να βγουν στο Πασαλιμάνι έπρεπε να περάσουν αυστηρή επιθεώρηση στολής, εμφάνισης και να έχουν μαζί τους τρία χαρτιά, ταυτότητα, άδεια εξόδου και τη Συνθήκη της Γενεύης, μαζί με τους ναύτες έβγαιναν ξοπίσω τους και οι άνδρες της Ναυτικής Αστυνομίας με τα μακριά ρόπαλα, ή τα “Γομάρια”, όπως τους λέγαμε εμείς και όποιος δεν έχει δει το στειλιάρι και τις γροθιές που τρώγανε από αυτούς τους δίμετρους γορίλλες, όσοι ναύτες το παράκαναν με μεθύσια και καυγάδες, δεν ξέρει τι θα πει Αμερικανός μπάτσος.

 Ορισμένοι ναύτες, όσοι είχαν ξανάρθει στον Πειραιά, έβγαιναν, αν ήταν βέβαια χειμώνας και φορούσαν αμπέχονο,  με τσιγάρα Pall Mall, Lucky Strike, LM, Camel, γυαλιά ηλίου της American Optical, αναπτήρες Zippo, στυλό διαρκείας Parker που τα αγόραζαν αφορολόγητα από το ΡΧ του αεροπλανοφόρου και περίμεναν σε μια γωνιά, έτοιμοι να τα “χώσουν”. Με αυτά τα λίγα είδη έκαναν την εμφάνιση τους μικρά μαγαζάκια στον Πειραιά που πούλαγαν τα λαθραία του στόλου και σαν ταμπέλα είχαν “Αμερικάνικη Αγορά”

Τη δεκαετία του 1960, μια “Βίζιτα” στην Τρούμπα κόστιζε 35 δραχμές, όσο ήταν και το εργατικό ημερομίσθιο στην καπνοβιομηχανία Παπαστράτου, ‘Όταν όμως ερχόταν ο στόλος ανέβαινε στις 60 δραχμές, δηλαδή δύο δολάρια, όσα έπαιρναν και από τους ναύτες. η ισοτιμία τότε ήταν 30 δραχμές το ένα δολάριο. Αυτή ήταν η Τρούμπα, ισοτιμία δραχμής-δολαρίου, ισοτιμία και στη βίζιτα.

Η σκληρή καθημερινότητα της Τρούμπας εκείνων των χρόνων, δεν έτυχε καμίας δημοσιότητας, μάλιστα οι Πειραιώτες, που πάσχιζαν  να ξεχάσουν τα Βούρλα, απέφευγαν κάθε συζήτηση για αυτήν, έτσι δηλώσεις όπως αυτή του τέως δημάρχου Παναγιώτη Φασούλα, ότι “Ο Πειραιάς δεν ξεχνά τον ρυθμιστικό και αναπτυξιακό ρόλο του Στόλου κατά το παρελθόν”, απλώς καλύπτουν μια άθλια πραγματικότητα, που ο Παναγιώτης Φασούλας δεν έζησε, δεν διάβασε και δεν άκουσε τίποτα για αυτήν.

Υ.Γ. Ο Πειραιάς μετά τον Σκυλίτση δεν ήταν πια αυτός που ξέραμε, οι οίκοι ανοχής, τα κορίτσια και τα μπαρ έφυγαν και την θέση τους στην Τρούμπα πήραν πολυτελή ναυτιλιακά γραφεία και κοπέλες-γραμματείς με masters και μεταπτυχιακά πάνω σε ψηλοτάκουνες γόβες και μέσα σε κομψά ταγιέρ. Στη θέση της δημοτικής ψαραγοράς,  αφού απομακρύνθηκαν τα λυθρίνια και τα χταπόδια, σηκώθηκε ο γνωστός πύργος του Πειραιά. Από την  πλατεία Ιπποδαμείας έφυγαν τα παραπήγματα με τους πρόσφυγες παλιατζήδες και πλέον στον χώρο της γίνεται ένα παζάρι κάθε Κυριακή πρωί, από Ρομά των Άνω Λιοσίων, που πωλούν χαρτιά κουζίνας, χαρτιά υγείας και  φτηνά ρούχα. Όμως μέχρι και σήμερα, έχει διασωθεί κάτι που μας θυμίζει το παρελθόν, έχουμε, από τον προφήτη Ηλία και την Καστέλα τη μοναδική εικόνα του Φαληρικού όρμου να τον γεμίζουν κάθε τόσο πλοία του 6ο Αμερικάνικου στόλου, ένα απόκοσμο θέαμα που δεν υπήρξε και δεν υπάρχει σε καμία άλλη θαλασσινή πόλη της Ευρώπης και που σε λίγο δεν θα υπάρχει και στον Πειραιά.